سه شنبه, ۶ خرداد , ۱۳۹۹
پنجشنبه, 26 اردیبهشت , 1398ساعت : 4:44 ب.ظکد مطلب: 9033

بیضایی و شاهنامه فردوسی

جابر تواضعیکاشان فردا – دربند مناسبات تقویم نیستم که هیچ، حتی ازشان فرار می‌کنم. اما لابد حکمتی داشت که اتفاقی دوسه روز پیش در ماشین، یکی از سخن‌رانی‌های بیضایی درباره شاهنامه روزی‌ام شد. او در این سخن‌رانی بهتر از خیلی‌ها درباره تاریخ اسلام و آثار متقابل شاهنامه و حوادث تاریخی بعد از اسلام حرف می‌زند. دوست دارم در حد چند جمله حرف‌هایش را این‌جا بنویسم.

بیشتر بخوانیم:
+ دوباره فردوسی‌نوازی؟

بیضایی این‌جا هم با همان صراحت طنزآمیز همیشگی‌اش می‌گوید که نه شیفتگان شاهنامه آن را خوانده‌اند و نه آن‌هایی که بهش فحش می‌دهند: «اگر قرار است به چیزی افتخار کنیم، باید آن را بشناسیم و به‌عنوان سرمشق دنبال کنیم. وقتی چنین کاری نمی‌کنیم، پس داریم به چی افتخار می‌کنیم؟ یا اگر آن را رد می‌کنیم، باید دلایلش را بشکافیم. شاهنامه معاشقه‌ای بین ایران و سایر اقوام است و ماجرای تفرقه‌افکنی از بنی‌امیه و بنی‌عباس آغاز شد. آن‌ها به اختلافاتی دامن زدند که تا آن زمان چندان وجود نداشت.

اما شاهنامه‌خوانی در خسته‌خانه‌ها یا همان قهوه‌خانه‌ها به یک مبارزه اجتماعی و تئاتری مطلق تبدیل شد و به یک اتفاق تاریخی منتهی شد. جوری که بسیاری آن را مقابل قرآن قرار دادند و آن را «قرآن‌ العجم» خواندند. اگر خلفا قرآن را وسیله‌ای برای محو ما قرار دادند، شاهنامه ابزاری شد برای مقاومت ما. بسیاری گفته‌اند که فردوسی در حفظ زبان فارسی بسیار مؤثر بوده. من تا حالا چنین چیزی نگفته‌ام و حالا برای اولین‌بار می‌خواهم بگویم.»

دارم فکر می‌کنم هنوز تا بازشناسی بزرگانی مثل فردوسی خیلی مانده. چه توقعی است از مردمی مثل ما درباره بزرگان گذشته‌اش، وقتی هنوز بلد نیست با بزرگان و اسطوره‌های اکنونش چه‌طور رفتار کند؟

جابر تواضعی – کانال زیر درخت انجیر

از این نویسنده:
+ درس معلم ار بود زمزمه محبتی

مطالب مرتبط
  • جابر تواضعی

    کاشان فردا – ۱. مسئله این نیست که رئیس جمهور دروغ می‌گوید نمی‌دانسته بنزین گران می‌شود، چون ما هم ما هم دروغ می‌گوییم که نمی‌دانستیم بنزین گران می‌شود. ما مدت‌ها است هر شب بدون خبر ناگوار خواب‌ِما...

  • فرهاد ورهرام و جابر تواضعی در پاتوق پاییزه فیلم کاج

    کاشان فردا – مستندهایی که این بار از ۲۱ تا ۲۴ آبان‌ماه به همت موزه منوچهر شیبانی در «پاتوق پاییزه فیلم کاج» به نمایش درآمد، رویکرد مردم‌شناسی داشت. فرهاد ورهرام یکی از مستندسازان قدیمی این حوزه، به ...

  • مهدی سلطانی‌راد

    کاشان فردا – این روزها و در فضای غبارآلود مرگ تلخ سحر خدایاری، خوانش برخی تحلیل‌های متصلبانه و به نام روشنگری، آدمی را عجیب در این اندیشه فرو می‌برد که حقیقتاً خاستگاه و ریشه این تحلیل‌ها و برداشت‌های...

  • جایزه جلال ستاری به بهرام بیضایی رسید

    کاشان فردا – بهرام بیضایی، جایزه جلال ستاری را از سمینار بین‌المللی نوزدهمین جشنواره نمایش‌های آیینی و سنتی، دریافت کرد. محمد رحمانیان که برای دریافت این جایزه روی صحنه آمده بود، تاکید کرد به نظرش، ای...

  • دومین شماره‌ فصل‌نامه فرهنگی، هنری، ادبی «کاج» منتشر شد

    کاشان فردا – دومین شماره‌ فصل‌نامه فرهنگی، هنری، ادبی «کاج» به مدیرمسئولی «عطیه جوادی‌راد» و سردبیری «محمود ساطع» در ۱۹۲صفحه و به قیمت ۱۵ هزارتومان منتشر شد. به گزارش کاشان نیوز، این شماره از فصل‌نامه...

  • 1 دیدگاه
    پاسخی بگذارید
    1. بازتاب: کاشان فردا - فردوسی و خطبه‌های نماز جمعه

    این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.